NAW-gegevens toch niet verstrekken?

Door Niels Huijbregts, 20 July 2007

ISP’s hoeven de NAW-gegevens van hun klanten niet over te dragen aan de muziekindustrie. Dat zegt advocaat-generaal Kokott van het Europese Hof van Justitie, de hoogste rechtbank in Europa. Aanleiding voor de uitspraak was een zaak tussen de Spaanse ISP Telefónica en Promusicae, de Spaanse belangenbehartiger van de muziekindustrie.

Promusicae wilde de namen en adressen van Telefónica-klanten die via Kazaa muziek delen. Telefónica weigerde omdat het verstrekken van die gegevens alleen wettelijk verplicht is in strafrechtelijke zaken, niet in civiele procedures. De Spaanse rechtbank kwam er niet uit en vroeg het Europese Hof om advies. Juliane Kokott, een Duitse juriste die als advocaat-generaal aan het Hof verbonden is, werd gevraagd zich in de zaak te verdiepen. Woensdag publiceerde zij haar bevindingen. Daarin concludeert zij dat lidstaten volgens het gemeenschapsrecht kunnen besluiten dat NAW-gegevens niet hoeven worden verstrekt in civiele zaken.

Ze zegt onder meer over de zaak:

81. Spanien hat (…) die Verpflichtung auferlegt, Verkehrs- und Verbindungsdaten zu speichern. Die Weitergabe ist allerdings ausdrücklich auf strafrechtliche Untersuchungen sowie den Schutz der öffentlichen Sicherheit und die nationale Verteidigung beschränkt. Zu anderen Zwecken dürfen die gespeicherten Daten ausdrücklich nicht weitergegeben werden.

Gegevens worden in Spanje dus verplicht opgeslagen. Het vrijgeven van gegevens is echter nadrukkelijk alleen toegstaan in strafrechtelijke zaken en voor de bescherming van de openbare veiligheid en nationale verdediging. Voor andere doelen mogen de gegevens dus niet vrijgegeven worden.

Dat is een uitspraak waar de muziekindustrie niet blij mee zal zijn, al moet wel worden opgemerkt dat dit een advies is dat niet hoeft worden overgenomen. De kans dat het wordt overgenomen is overigens wel groot.

Zou zo’n uitspraak gevolgen hebben voor de Nederlandse situatie? Tim Kuik van BREIN vindt van niet. Ik ben bang dat hij gelijk heeft: Kokott’s uitspraak houdt in dat Nederland volgens het gemeenschapsrecht kan besluiten, gegevensverstrekking in civiele zaken te verbieden, maar de uitspraak verplicht Nederland niet dat besluit te nemen.

Ik juich de uitspraak toch toe omdat het wel behoorlijk verfrissend is, weer eens een duidelijk gefundeerde, heldere mening over de zaak te horen. Te vaak en te lang wordt de discussie al gevoerd in hysterische bewoordingen die de internetter moeten doen geloven dat downloaden illegaal zou zijn en dat mensen die bestanden delen, “piraten” zouden zijn. Yarr!

Overigens doet Kokott ook een uitspraak die op de Bewaarplicht van toepassing is:

82. Man kann daran zweifeln, ob die Speicherung von Verkehrsdaten aller Nutzer– gewissermaßen auf Vorrat – mit Grundrechten vereinbar ist, insbesondere da dies ohne konkreten Verdacht geschieht.

“Het valt te betwijfelen of het vooraf opslaan van verkeersgegevens van alle gebruikers wel met de grondrechten te verenigen is, zeker wanneer dat gebeurt zonder dat sprake is van een concrete verdenking.”

Hopelijk zal ook in deze discussie in de toekomst met heldere bewoordingen en gefundeerde meningen gevoerd worden!

Een bijdrage van Niels Huijbregts

Niels werkt op de afdeling Public Affairs van XS4ALL als woordvoerder.