Amerikaanse democratie sterker dan ooit

Door Bob Overbeeke, 07 March 2008

Dankzij de inzet van internet staat de Amerikaanse democratie er beter voor dan ooit. Barack, Hillary en hun verkiezingsonderwerpen worden in detail besproken in internetfora en massaal bekeken op YouTube. De betrokkenheid van de kiezer is groot. Maar wie neemt eigenlijk het voortouw in deze vernieuwing van de democratie? Er staat veel op het spel: de interesse van de burger was jarenlang minimaal terwijl elke overheid weet dat een sterke democratie is gebaat bij een sterke betrokkenheid van de burger. Vreemd genoeg heeft de burger kennelijk meer geloof in zijn eigen inmenging dan de overheid, want het initiatief tot innovatie van de democratie komt vaak van de burger en de commercie.

Directere democratie

Het internet kan de democratie versterken en dat is eigenlijk niet verwonderlijk. Internet is van nature een netwerk van gedeelde macht. Het heeft een netwerkstructuur met een open en transparant karakter waarbij de gewone mens veel voor het zeggen heeft. En dat past bij de oorspronkelijke betekenis van de Griekse woorden demos en krateo, regeren door het volk. Voor velen is dat ook meteen een schrikbeeld. Ze vrezen de inzet van internet voor een zogeheten directe democratie, waarbij iedere kiezer over elk onderwerp meebeslist, en wijzen dat af.

Maar ook binnen de huidige, hiërarchischer ingestelde, parlementaire democratie waarbij afgevaardigden de wil van het volk representeren, kan met internet op veel fronten veel worden verbeterd:

Campagnes

De kiezer weet vaak niet welke sponsors politieke partijen steunen. Politieke partijen kunnen deze informatie volledig transparant maken en fondswerving doen via internet. In de VS worden politieke partijen hierdoor minder afhankelijk van grote sponsors. Congreslid Ron Paul gaf volledige openheid van zaken over de geldstromen op zijn site www.ronpaul2008.com en ontving via grassroot campagnes en via ‘geldbommen’ miljoenen dollars van duizenden internetters.

Verkiezingen

Sommige politieke partijen zijn niet oprecht in de ingenomen standpunten in hun partijprogramma. De standpunten worden dan uit voorgecalculeerde strategische overwegingen aangepast. Voor de kiezer is bovendien het historische stemgedrag van partijen en politici onduidelijk. Websites als www.kieskompas.nl proberen meer inzicht en openheid te geven en vergelijken standpunten met stemgedrag van politici.

Overbrengen van standpunten

De massamedia hebben geen tijd om het publiek goed te informeren over de standpunten van politici. Volgens Micah Sifry van www.personaldemocracy.com en keynote-spreker op de Emerging technology conference 2008 verkortten tv-stations de politieke soundbites de afgelopen jaren van 42 seconden naar 7 seconden, net genoeg voor een ‘soundblast‘. Online video’s van Barack Obama zijn beduidend informatiever met gemiddeld 10 minuten speeltijd.

Informatie

De schat aan overheidsinformatie kan op internet inzichtelijk en aantrekkelijk worden weergegeven. Omdat de overheid verzaakt, maken programmeurs en actievoerders op Google maps verbluffend inzichtelijke presentaties van gecombineerde overheidsdata. Op www.whatdotheyknow.com - lift the lid on the UK public sector! - kunnen Engelsen informatieverzoeken richten aan de overheid en de antwoorden vrijelijk delen.

De politieke partij

Omdat we een representatieve democratie hebben, moeten politieke partijen en politici enorme hoeveelheden informatie verwerken. Ze zijn daarmee zelfuitgeroepen bottlenecks geworden. Niche-onderwerpen ontsnappen zo aan hun aandacht, minderheden krijgen onvoldoende tijd en de besluitvorming over mainstream onderwerpen slibt dicht. Op internet is ruimte om ontelbare belangengroepen en interessegroepen van burgers voorwerk te laten verrichten en te laten participeren opdat de politicus niet wordt ondergesneeuwd door stapels papier.

Besluitvorming en beleid

Aan besluiten en beleid gaat vaak maandenlang stevig ambtenarenwerk vooraf. Maar zoals iedere expert weet slaan journalisten en ambtenaren geregeld de plank mis in hun werk omdat ze detailkennis missen. Nieuwe internettechnieken, zoals de wiki en web 2.0 diesten, maken het heel makkelijk om voortdurend de vinger aan de pols van de kiezer te houden en met vele experts van gedachten te wisselen zodat elk argument en detail op het juiste moment gehoord kan worden.

Verantwoordelijkheid

Door openbaarmaking van stemgedrag van politici en de prestaties van overheden en publieke diensten kunnen burgers beter controle uitoefenen en waar nodig bijsturen. De door vrijwilligers opgezette brutale Engelse website www.theyworkforyou.com probeert naar eigen zeggen zo de democratische disconnectie te herstellen.

Regionaal en lokaal

De lokale politiek kan internet perfect inzetten voor meer cohesie en zelforganiserend vermogen in de buurten, een beter begrip van de lokale belangen en direct contact met en betere dienstverlening aan individuele burgers. Het initiatief www.upmystreet.com publiceert de criminaliteitscijfers en andere nuttige informatie over elke buurt in de UK.

Hoewel enorme belangen op het spel staan, lijkt het erop dat met de overheid hetzelfde gebeurt als eerder met de muziekindustrie gebeurde: de luisteraar en de muzikant namen het heft in eigen hand. Is de overheid de volgende industrie die gaat vallen? Beste overheid, volg het voorbeeld van je eigen burger, benut het internet ten volle, en het komt wel goed met die democratie.

De Balie organiseert woensdagavond 12 maart een rondetafelgesprek op internet met experts en crowds: Nieuwe media en het democratisch tekort

Personal democracy forum, rebooting the system


Emerging technology conference 2008

Open government working group

Democratisering van de waarheid

Inzet sociale media in de Obama campagne

Een bijdrage van Bob Overbeeke

Bob Overbeeke is business developer bij XS4ALL. Hij adviseert en spreekt over web 2.0 en sociale media, schrijft voor de opinieweblog van XS4ALL en voor http://www.netr.nl een weblog over internetstrategie.

Reacties

Commentaar is gesloten

  1. Paul 8 March, 2008 11:46:44

    Ik kan zien hoe ontzettend je door de media wordt beïnvloed. Ik heb een aantal jaren in de VS gewoond en heb zelfs meegeholpen in de campagne van een presidentskandidaat. En ik kan je verzekeren dat er absoluut geen ondemocratischer land dan de VS bestaat in onze westerse wereld. De meeste Amerikanen reageren op vrijwel elke verkiezing met de uitdrukking “It’s tweedle dee, tweedle dum” Hetgeen betekent “het maakt toch niets uit”.

    En dat is dan ook de werkelijkheid. Je kunt in de VS uitsluitend een serieus te nemen kandidaat zijn als je vele tientallen, zeg tegenwoordig maar honderden miljoenen dollars weet te vergaren. Zendtijd voor Politieke Partijen of zoiets bestaat niet. Alle media zijn in commerciële handen, niet alleen radio en tv maar ook kranten en tijdschriften. Dat houdt in dat een kandidaat die niet pro-business is (zeg maar VVD) geen enkele kans heeft, niet alleen omdat er geen geld is om bekendheid te krijgen maar ook omdat de media je totaal af maken met allerlei verdachtmakingen. Ons ziekenfonds systeem dat nog bestond toen ik daar woonde werd door de media afgeschilderd als “puur communisme” en de doorsnee Amerikaan ziet geen enkel verschil tussen een sociaal democraat en een communist.

    De verkiezingen in de VS kun je dus het best vergelijken met de verkiezingsstrijd tussen Verdonk en Rutte binnen de VVD. Misschien heel spannend, vooral voor VVD’ers maar als dat spectrum het enige is waaruit je kunt kiezen dan zouden ook veel Nederlanders met “tweedle dee, tweedle dum” ofte wel “lood om oud ijzer” reageren.

    Helaas is de rechtse media invloed in Nederland intussen zo sterk geworden dat we dit niet eens meer (willen) zien. Veel kritiek op Putin/Rusland zonder erbij na te denken wat de alternatieven zijn (extreem nationalistisch of communistisch en enorme economische chaos) maar klakkeloos achter Amerika aanlopen waarbij ook geen wezenlijke principiële veranderingen zullen plaatsvinden. Mevrouw Clinton steunde de inval in Irak en meneer Obama wil de oorlog in Afghanistan sterk uitbreiden.

    Jammer voor Nederland dat we ons vermogen om dingen helder te analyseren volstrekt kwijt zijn geraakt en nu als hondjes achter de VS aanlopen, ongeacht hoeveel doden dat kost.

  2. hillie 8 March, 2008 21:34:36

    Hoewel Paul gelijk heeft met het beeld van de USA democratie dat hij schetst hoeft dat ons er niet van te weerhouden te pogen orde in de chaos te scheppen en burgers dichter bij de formele politiek te brengen (vv) met gebruikmaking van van websites zoals theyworkforyou en whatdotheyknow. De volgende stap is - hoop ik - dat we Nederlandse versies van deze websites en “meer” maken. Ik denk dat een behoorlijk aantal leden en medewerkers van de tweede kamer er blij mee zal zijn.

  3. Ben 9 March, 2008 11:35:18

    “We” lopen niet als hondjes achter de VS aan.
    De dames en heren van het neo-liberale kabinet Balkende wel. En daar heeft nog maar 13% van de Nederlanders vertrouwen in.
    Op de website van de SP www.sp.nl kan iedereen meepraten over politieke zaken.
    Het zijn de huidige kamerleden die bij hun eigen partij zouden moeten pleiten dat dit op hun website ook mogelijk moet worden!!
    Waarom kan ik niet discusiëren met leden van het CDA op hun site??? Antwoord: dan moeten ze erkennen dat ze helemaal verkeerd bezig zijn!!

  4. hillie 9 March, 2008 20:45:40

    Een kieswijzer.nl is te simpel. Het speelt politiek na het stemmen geen rol meer en is daarom supersaai en a-politiek. Het kan slechts programmapunten vergelijken. Als daarna de coalitie (met een regeerakkoord) is gevormd heb je er verder niets meer aan. Ik hoop dat er een website wordt gemaakt waarop we kunnen zien wat het stem/debat gedrag van de kamerleden en partijen is. Dat kan als voorbeeld om de JSF, de kokkelvisserij of de abortuswetgeving en overtijdsbehandeling gaan. Of een site die de bijdrage aan plenaire debatten toont. Dat staat allemaal in de handelingen. En nog belangrijker wat de bijdrage is aan de AO’s = Algemeen Overleg = is Commissie Vergadering. Op die manier is bij allerlei onderwerpen beter te volgen wat de opstelling van een kamerlid of partij is. Die is vaak heel anders dan men aanneemt. Een SP supporter zal dan bijvoorbeeld zien dat zijn/haar partij bij een onderwerp waarvan men denkt dat de SP progressief is zeer behoudend zo niet conservatief is (abortus & overtijd behandeling). Men kan gewapend met die kennis de Partij of het Kamerlid daarop aanspreken. Meepraten op een site is meestal tijdsverlies. Het Kamerlid confronteren met feiten is veel effectiever vooral als dat via een mooie site gebeurt . De informatie waar ik het over heb is veelal via de website van het parlement te vinden maar het is ondoenlijk voor een gewoon mens om dat allemaal te volgen. Wie kan zoiets maken?

  5. Rage of Reason 9 March, 2008 22:35:56

    Het is na bekrachtiging van de Patriot Act moeilijk voor te stellen dat er nog serieus te nemen journalisten te vinden zijn, die durven te beweren dat het goed gaat met de Amerikaanse democratie. Een kleine en willekeurige greep uit rechtzaken waarin de grondwettigheid van de Patriot Act met succes werd aangevochten:

    Associated Press, Sept 27, 2007

    PORTLAND, Ore. - Two provisions of the USA Patriot Act are unconstitutional because they allow search warrants to be issued without a showing of probable cause, a federal judge ruled Wednesday.

    U.S. District Judge Ann Aiken ruled that the Foreign Intelligence Surveillance Act, as amended by the Patriot Act, “now permits the executive branch of government to conduct surveillance and searches of American citizens without satisfying the probable cause requirements of the Fourth Amendment.”

    Portland attorney Brandon Mayfield sought the ruling in a lawsuit against the federal government after he was mistakenly linked by the FBI to the Madrid train bombings that killed 191 people in 2004.

    ————————–

    Washington Post Staff Writer
    Thursday, September 30, 2004; Page A16

    A federal judge in New York ruled yesterday that a key component of the USA Patriot Act is unconstitutional because it allows the FBI to demand information from Internet service providers without judicial oversight or public review.

    The ruling is one of several judicial blows to the Bush administration’s anti-terrorism policies in recent months.

    In a sharply worded 120-page ruling, U.S. District Judge Victor Marrero found in favor of the American Civil Liberties Union, which filed a lawsuit on behalf of an unidentified Internet service provider challenging the FBI’s use of a type of administrative subpoena known as a national security letter. Such letters do not require court approval and prohibit targeted companies from revealing that the demands were ever made.

    Marrero, whose court is in the Southern District of New York, ruled that the provision in the Patriot Act allowing such letters “effectively bars or substantially deters any judicial challenge” and violates free-speech rights by imposing permanent silence on targeted companies. Writing that “democracy abhors undue secrecy,” Marrero ruled that “an unlimited government warrant to conceal . . . has no place in our open society.”

    —————————-

    CNN Jan 26 2004

    LOS ANGELES, California (AP) — A federal judge has declared unconstitutional a portion of the USA Patriot Act that bars giving expert advice or assistance to groups designated international terrorist organizations.

    The ruling marks the first court decision to declare a part of the post-September 11, 2001 anti-terrorism statute unconstitutional, said David Cole, a Georgetown University law professor who argued the case on behalf of the Humanitarian Law Project.

    In a ruling handed down late Friday and made available Monday, U.S. District Judge Audrey Collins said the ban on providing “expert advice or assistance” is impermissibly vague, in violation of the First and Fifth Amendments.

    Over dezelfde rechtzaak:

    U.S. judge rules part of the Patriot Act is unconstitutional
    by Linda Deutsch
    Canadian Press
    January 26, 2004

    LOS ANGELES (AP) - For the first time, a federal judge has declared unconstitutional a section of the USA Patriot Act that bars giving expert advice or assistance to groups designated foreign terrorist organizations.

    In a ruling handed down late Friday and made available Monday, U.S. District Judge Audrey Collins said the ban is vague in its wording. The U.S. Justice Department is reviewing the ruling, spokesman Mark Corallo said in a statement from Washington.

    Corallo called the Patriot Act - the federal anti-terrorism statute passed in the aftermath of the Sept. 11, 2001, attacks - “an essential tool in the war on terror” and asserted that the portion at issue in the ruling was only a modest amendment to a pre-existing anti-terrorism law.

    David Cole, a Georgetown University law professor who argued the case on behalf of the Humanitarian Law Project, declared the ruling “a victory for everyone who believes the war on terrorism ought to be fought consistent with constitutional principles.”

    “It Is the first federal court decision declaring any part of the Patriot Act unconstitutional,” he said.

    ——————————

    Reasononline Nov 27, 2007

    Superior Court Judge Napolitano’s latest book is the pugnaciously and provocatively titled A Nation of Sheep. The book is certainly sharply critical of the Bush administration for its assaults on our freedom and privacy. But Napolitano also provides valuable historical context, showing there’s little new under the sun when it comes to the tendency of power to expand, even in a nation explicitly built to keep government powers as tiny oceans in a sea of individual rights.

    Wellicht is er sprake van een verschil van inzicht over het begrip democratie.

  6. ReindeR Rustema 10 March, 2008 00:11:47

    Paul schreef:

    “Voor de kiezer is bovendien het historische stemgedrag van partijen en politici onduidelijk.”

    Dat is het in Nederland ook. Soms pas weken na een stemming komen de handelingen als PDFjes op heb web, maar pas met veel gepuzzel aan de hand van presentielijsten kan je in theorie ongeveer achterhalen wat welke kamerleden waarschijnlijk hebben gestemd. Maar of ze bij de stemming aanwezig waren weet je nooit helemaal zeker.

    Daarom hebben wij vanuit Sargasso.nl, Politix.nl en Petities.nl een petitie gestart met de eis dat het stemgedrag live direct opvraagbaar wordt via het web. Teken ook!

  7. Paul 10 March, 2008 22:22:06

    Beste Reinder,
    Eerlijk gezegd denk ik dat we juist daarin verzanden. Het individeel stemgedrag van politici is namelijk helemaal niet waarom het gaat. Het zou moeten gaan om de levensvisie die een groep mensen die zich in een partij hebben gebundeld gezamenlijk hebben. De perversie van ons systeem is gekomen nadat partijen hun visie gingen aanpassen aan de mening van de dag om maar alsjeblieft zo groot mogelijk te worden. Dat systeem leidt tot een soort eenpartij-systeem zoals we nu eigenlijk meer en meer zien. In plaats van het kunnen kiezen tussen een broodje kaas, jam, hagelslag en leverworst hebben de grote pertijden besloten dat kaas het meest populair is waardoor we bij verkiezingen alleen nog maar kunnen kiezen tussen een broodje oude kaas, belegen kaas, jonge kaas en smeerkaas. Dat verklaart mijns inziens de onvrede over de gevestigde politieke partijen en de vlucht naar SP, Wilders, Partij van de Dieren, enz. Gewoon omdat die partijen op hun speerpunten nog wel een duidelijke eigen kleur durven laten zien.

    Wat een individu stemt in de 2e kamer is mijns inziens in eerste linie een zaak voor zijn of haar partij (ofte wel, stemt dat lid voldoende in lijn met het gedachtegoed van die partij?). Mensen stemmen doorgaans niet op partijleden maar op de lijsttrekker van die partij (tenzij met met die persoon ontevreden is of een ander persoonlijk wil steunen). De consequentie is dat mensen daar zitten omdat ze het aantal stemmers op hun partij vertegenwoordigen, en niet omdat ze persoonlijk door het volk gekozen zijn. Om die reden vind ik dingen als het stemgedrag van individuele kamerleden in het geheel niet relevant voor het brede publiek. Maar natuurlijk deste meer voor de leden van de partij die door die persoon vertegenwoordigd wordt, en indirect dus ook op de stemmers op die partij. Als een partij te weinig strijdt voor de standpunten waarop ze veel stemmen kregen zou dat in een goede democratie betekenen dat hun stemmers bij hen weglopen.

    Helaas zijn de meeste mensen veel te beïnvloedbaar, en vooral sinds 1989 toen de commerciële media kwamen en ze al snel de abominabele sensatie-journalistiek waarvoor “De Telegraaf” berucht was overnamen is ons land mijns inziens in een sterk neergaande lijn terecht gekomen. Geen dag gaat voorbij zonder dat er weer nieuwe dingen harder, strenger en langer gestraft moeten worden (je hoort nooit dat iets wat minder kan…), en waarbij de kunst van het zo prettig mogelijk in dit kleine landje samenleven is vervangen door de kunst van het zo intolerant mogelijk jegens elkaar zijn. Tot ons land zo onleefbaar is geworden dat er weinig anders over blijft dan maar te emigreren naar een land waar de beschaving op een nog iets hoger peil is blijven staan.

  8. Nico Derlage 14 March, 2008 15:52:48

    Beste Paul,
    In een echte democratie, wordt aan een volksvertegenwoordiger toegestaan, in bepaalde zaken een afwijkend stemgedrag t.o.v. het standpunt van zijn partij in te nemen. In ons land, worden volksvertegenwoordigers min of meer gedwongen zelfs tegen hun principes in voor het partijpolitieke standpunt te stemmen, hetgeen dus dictatoriaal en niet democratisch is.
    Wat andere politieke zaken betreft, lopen de Nederlandse Regenten, al jarenlang achter de Verenigde Staten aan en hebben wij hun methoden alhier geadopteerd, zoals:

    - door constant een meestal niet reeele dreiging te misbruiken, kun je in de hele wereld telefoons, gesprekken afluisteren, emails bekijken en bewaren, faxverkeer controleren, vliegmaatschappijen verplichten elk detail van hun passagiers, zoals eetgewoonte, religie, hobbies enz. te laten opgeven en binnenkort zelfs iedere beweging van de
    burger nagaan met behulp b.v. van rekening rijden en de overal in elke plaats geplaatste cameras.
    - het conseguent blijven liegen over Irak en de zogenaamde “opbouwmissie” in Afghanistan, waar het Talibanvolk blij met onze interventie moet zijn, die er voornamelnlijk uit bestaat hen ‘hoog en droog’ met bommen en raketten te bestoken.
    Wellicht kan via internet eens vastgesteld worden, welk percentage Nederlanders daar nu voor of tegen is.
    Kortom het is droevig gesteld met de democratie in de V.S., maar bij ons, is het al evenmin erg democratisch.
    *)De vroegere z.g. ‘etage-dames’ in de sovjethotels zijn kinderspel bij hetgeen nu gebeurt en dat alles onder de noemer van Democratie.
    -

  9. pleomax 14 March, 2008 16:04:20

    democratie in de usa is dood.

    nazi duitseland is niks vergeleken bij de USA .

  10. Paul 17 March, 2008 21:14:19

    Beste Nico,
    Je schrijft “In een echte democratie, wordt aan een volksvertegenwoordiger toegestaan, in bepaalde zaken een afwijkend stemgedrag t.o.v. het standpunt van zijn partij in te nemen.”
    Staatkundig gezien heb je groot gelijk, de volksvertegenwopordiger dient te stemmen “zonder last of ruggespraak”. Maar heb je je ooit afgevraagd met welk moreel recht zo iemand gaat egotrippen nadat hij of zij helemaal NIET op eigen meritus maar om de politieke groepering waarom x-duizend mensen stemden ging repersenteren?
    Als ik ga stemmen doe ik dat op een partij, en niet omdat ik weet of het me kan schelen wie op nummer 16 van desbetreffende lijsrt staat. Op het moment dat die persoon zich niets aantrekt van wat zijn of haar partij voorstaat heeft hij of zijn dus in feite lak aan mij als stemmer. Want ik stemde op die PARTIJ, omdat de principes van die PARTIJ me aanstonden en niet omdat ik wist wie nummer 16 op hun lijst was, laat staan dat ik zou weten dat die betreffende persoon zich niet zou gedragen conform de uitgangspunten van de partij waarop ik stemde.
    Ergo, volgens de regels heb je gelijk, maar als je een democratie nastreeft heb je ongelijk omdat iemand die zich niet stoort aan de mening van zijn of haar partij in feite dus tegen de kiezers van die partij een lange neus trekt. Is dat democratie?

  11. jos boersema 30 June, 2008 19:50:05

    Misschien is het eens leuk om te kijken naar wat ik tot nog toe op dit gebied in elkaar heb geknutseld: directe democratie technologie programma (sede - secure democracy, het werkt echt, kan geinstalleerd worden, is internationaal gepubliceerd, en succesvol getest bij D66 … en toen gebeurde er vervolgens niet al te veel …), en een nieuw veel democratischer opgezette overheid zonder regering + parlement + 1ste kamer, als onderdeel van een grondwet die ook een verbeterd economisch stelsel omvat: http://www.jhwh.be Verder ook een politieke partij strategie, en een investeringsfonds strategie om 1 en ander te realiseren (en anders gaan we gewoon staken enzo, lijkt me).
    Leuke truck in voorgesteld grondwet (vond ik zelf): de stemmen van de mensen die niet stemmen mogen worden ingevuld door de volksvertegenwoordigers. Op die manier stem je referendum en vertegenwoordigde macht dynamisch en werkbaar op elkaar af (wet 3.1.b). (Excuus voor schaamtelose zelf-reclame.)