Ik ben uw postbode

Door John Piek, 03 November 2008

“Dag, ik ben uw postbode. En ik praat regelmatig namens minister Klink in de reclame op de radio tegen u alsof u een ongeïnteresseerd kind van vijf bent. Ik kom u het Elektronisch Patiëntendossier door de strot drukken, waarvan u tot uiterlijk 15 december bezwaar kunt maken tegen de uitwisseling van uw strikt persoonlijke gegevens tussen heel veel hulpverleners.”

Je vraagt je af hoe iemand het in zijn botte kop haalt om mij op zodanige manier toe te spreken. Ik voel me daardoor zeer geraakt, elke keer opnieuw als ik het spotje hoor. Beledigd ben ik bijna.

Je vraagt je ook af hoe een overheid die mij nu op een zo kleinerende manier toespreekt in de toekomst met mijn belang, en vooral al mijn medische gegevens om zal gaan. Betutteling is de norm tegenwoordig. Dat soort bevoogdende bedilzucht zie je ook terug in een Elektronisch Kinddossier, waarmee in feite iedere ouder verdacht gemaakt wordt, tenzij uit het dossier blijkt dat het allemaal wel mee valt. Maar ook dan moet de overheid natuurlijk op zijn hoede blijven. Het dossier dat wordt in zo’n geval niet weggegooid. Je weet tenslotte nooit.

In tegenstelling tot het Elektronisch Patiëntendossier waar je zelf de uitwisseling van gegevens kunt blokkeren is het Kinddossier verplicht. Niettemin meldt het informatiepunt van de overheid over het onverplichte Patiëntendossier vrij dreigende teksten als je van je recht gebruik wilt maken om jouw gegevens niet aan iedereen in de zorg beschikbaar te maken. Zo wordt bijvoorbeeld dringend geadviseerd om voordat je dat doet eerst met huisarts en apotheek contact op te nemen zodat die je op de ‘consequenties’ van zo’n onverhoedse actie kunnen wijzen. Klaarblijkelijk in de veronderstelling dat die je wel van dat onzalige plan zullen afhelpen.

Big Brother in plaats van de ouderwetse sociale controle. Dat laatste ontbreekt inderdaad meer en meer, maar dat heb ik zelf juist vaak als een zegen ervaren. Als persoon die regelmatig zijn kop boven het maaiveld uit steekt krijg je anders namelijk maar al te vaak te maken met pogingen om je terug in het gareel te trekken. Al te gemakkelijk worden excentrieke ouders bijvoorbeeld als je oppervlakkig kijkt onterecht aangezien voor gevaarlijke ouders. Net als mensen met een ongebruikelijke levensstijl. Ervaringen die ik in mijn directe omgeving heb opgedaan met sociale hulpverlening stellen wat dat betreft allerminst gerust. In tegendeel. Die ervaringen beschouw ik achteraf als alarmerend. Deels uit tijdgebrek, deels uit onbegrip, deels uit oninteresse en deels uit onkunde was daarbij regelmatig sprake van verkeerde aannames en kokerdenken. En voor een individu heel belangrijke dingen moesten dan met zachte dwang maar beter niet. Dat was alleen maar lastig.

Wat ik wil zeggen. Al deze ontwikkelingen ontstaan vaak vanuit oprechte goede bedoelingen om bijvoorbeeld risico te verminderen. Dat is op zich niet negatief. Maar omdat het zo trendmatig is en zo vreselijk veel lopen we het risico dat we al op korte termijn leven in een heel benauwde samenleving, waarin iedereen die niet heel precies en nauwgezet over de lijntjes loopt direct als verdacht en potentieel gevaarlijk wordt behandeld. Dat zal als de trend zich doorzet uiteindelijk leiden tot het verdwijnen van alle vormen van plezier en creativiteit.

Maar goed, ik moet ook nog iets anders melden. Namelijk dat Ab Klink er ook wat mijn postbode betreft niet verder naast had kunnen zitten. Die vaste postbode hier is namelijk een mooie, en zo te zien ook heel verstandige vrouw met blond krulletjeshaar, die bijvoorbeeld breekbare pakketjes die eigenlijk in de brievenbus horen hoewel dat niet hoeft toch gewoon bij de mensen aan de deur komt afgeven.

Een bijdrage van John Piek

John Piek is freelance schrijvend journalist/fotograaf en vertaler. Hij publiceert op www.shorties.nl.